باش بەتكە قايتىڭ » ماقالىلار » بايراقنى سەل بۇرۇن چىقىرىپ قۇيۇپسىز ئاكا
بايراقنى سەل بۇرۇن چىقىرىپ قۇيۇپسىز ئاكا

بايراقنى سەل بۇرۇن چىقىرىپ قۇيۇپسىز ئاكا

شىۋېتسىيەدىكى ھەممە جاي باھارنىڭ ھەرخىل گۈل چېچەكلىرىگە پۈركۈنۈپ،تەبىئى گۈل گىياھلارنىڭ ھىد پۇراقلىرى ساپ سالقىن نەمخوش ھاۋاغا تەكشى سىڭىپ،ئادەمنى ئۆزىگە مەپتۇن قىلىۋاتقان بىر پەسىلدە،ئۇيۇشمىمىزنىڭ 2012-يىللىق  خىزمەت پىلانىدا ئالدىن بېكىتىلگەن دالا ساياھەت پائالىيىتىنىڭ خوش خەۋىرى پايتەخت ستوكھولمنى تېخىمۇ جانلاندۇرغان ئىدى.تەلىيمىزگە يارىشا بۈگۈن 26-ماي شەنبە،ھاۋا ئادەتتىكىدىنمۇ ئىنتايىن ئىللىق ۋە ئوچۇق بولۇپ،ئاسماندا زەررىچە بۇلۇت پارچىلىرى كۆرۈنمەيتتى.يېقىن ئەتراپتىكىلەر ئۇيۇشمىمىزنىڭ مەركىزىگە خېلى ئەتتىگەن يىغىلىپ ئىنتايىن ئالدىراش ھالەتتە دالا پائالىيتىگە تەييارلىق قىلىشىۋاتاتتى.دالا پائالىيىتىگە ستوكھولمنىڭ سىرتىدىن كېلىدىغانلارغا نىسبەتەن دالا ساياھىتى قىلماقچى بولغان تېنىستا تەبىئىى چىملىق رايونىدىكى كونكرېت ئورۇننى تېپىپ كېلىش بىر ئاز تەسكە توختايتتى.شۇ، ۋەجىدىن بولسا كېرەك  كاۋاپقا تەييارلىق قىلىۋاتقان ھەممەيلەننىڭ يانفۇنلىرىمىز ئارلاپ-ئارلاپ جىرىڭلاپ تۇراتتى.

 كاۋاپقا تەييارلىق قىلغاچ تالاي قېتىم تېلېفونغا جاۋاب بېرىش،يەنە كېلىپ تېلېفوندا سورالغان سۇئاللارنىڭ ھەممىسى شۇ«دالا ساياھىتى قىلماقچى بولغان تەبىئىي رايوننىڭ كونكرېت ئورنى»غا مۇناسىۋەتلىك ”بىز تېنىستا تەبى چىملىققا يىتىپ كەلگەن ۋەتەنداشلار نەدىراق“دېگەندەك ئوخشاش بولىشى ھەممەيلەننى بىر ئاز چارچىتىپ قويغان ئىدى.

 ئاخىرى بىرەيلەن ئەقىل كۆرسىتىپ،تەبىئىي چىملىقتىكى بىز پائالىيەت قىلماقچى بولغان ئورۇنغا ئالدىن بېرىپ ئاي يۇلتۇزلۇق كۆك بايراقتىن بىرنى قاداپ قۇيىشىمنى ئېيتتى. قولۇمدىكى ئىشلارنى دەرھال تاشلاپ ئامباردىن يۇغان بىر بايراقنى چىقىرىپ چىملىققا قاداپ قۇيۇش ئۈچۈن ئېلىپ مېڭىشىمغىلا كاۋاپ ئۆتكۈزۈۋاتقان بالىلاردىن بىرسى گەپ باشلاپ ”مۇشۇ دالا ساياھىتى دېگەن بىر ئىجتىمائىي پائالىيەت بولغاندىكىن بايراقنى ئاسمىساق ياخشى بۇلامدىكىن، ۋەتەنگە بېرىپ كېلىۋاتقان ھەمشىرىلىرىمىز بايراق ئېسىلغان سورۇنلارغا كېلىپ سۈرەتكە چۈشۈپ قېلىشتىن ئېھتىيات قىلىشىدۇ،شۇلارنى تەڭلىكتە قۇيۇپ قويمايلى دەيمەن” دىگىنىچە سۆزىنىڭ ئايىغىنى يىۋېتىپ، مەن ئاڭلىيالمايدىغان بىر شەكىلدە  ئاخىرلاشتۇردى. ئۇشبۇ سەمىمى پىكىرگە قانداق بىر ئىپادە بىلدۈرىشىمنى بىلەلمەي گاڭگىراپ تۇرۇشۇمغا يەنە بىر ياقتىن شىۋېتسىيەگە كەلگىنىگە ئۇزاق بولمىغان بىرسى ناھايىتى تىز ھالەتتە گەپ قېتىپ ”قېرىنداشلا! ئاي يۇلتۇزلۇق كۆك بايراق دېگەن ئۇلۇغ ۋەتىنىمىز شەرقى تۇركىستاننىڭ سىمۋولى، بۇ بايراق ئېسىلغان سورۇنلارغا كېلىپ رەسىمگە چۈشۈپ قېلىشتىن ئېھتىيات قىلىدىغانلار كامىرادىن يىراقراق تۇرسۇن،خالىمىسا بولدى كەلمىسۇن، ئەركىن بىر دۆلەتتە سىياسى پاناھلىق تىلەپ ياشاپ تۇرۇپ خۇسۇسىي مەنپەت يولىنىڭ توسۇلۇپ قالماسلىقى ئۈچۈن يەنە شۇ ،تاجاۋۇزچى خىتاي كوممۇنىست مۇستەملىكچىلەرنىڭ كۆڭلىنى ئاياش يۈزىسىدىن ئۆز دۆلىتىنىڭ ئۇلۇغ بايرىقىنىڭ قەدرىنى قىلمايدىغانلار بىلەن مىنىڭ خۇشۇم يوق، ئۆز بايرىقىغا ئىگە چىقىشقا جۈرئەت قىلاممايدىغان توخۇ يۈرەكلەر بىلەن بىر داستىخاندا ئولتۇرۇشتىن مەن سەسكىنىمەن. بۇ، دۇنياغا ھەممەيلەن بىر كېلىمىز، ئۇنداق بولغان ئىكەن، مەيدانىمىز ئېنىق، بايرىقىمىز روشەن بۇلىشى لازىم!  ھازىرقىدەك دۆلەت ۋە مىللەتنىڭ بېشىغا بالايى ئاپەت كىلىۋاتقان بۇ، كۈنلەردە ئەجداتلارنىڭ كۆكرەك كىرىپ مەيدانغا چىقالايدىغان ھەر ۋاقىت دۆلەتنىڭ تەقدىرىنى ئويلايدىغان شەرەپلىك ئەنئەنىسىگە ۋارىسلىق قىلىپ چەتئەلدىكى ئەركىن، خاتىرجەم، بەختىيار تۇرمۇشىمىزنى قەدىرلەپ تىرىشىپ ئالغا ئىلگىرلىشىمىز ، نۆۋەتتىكى خەلقئارالىق سىياسى ۋەزىيەتكە ماسلىشىپ ئۈزۈل- كىسىل ۋەتەنپەرۋەر ئىسلامچىلاردىن بۇلۇپ چىقىشىمىز ، شەرقى تۈركىستاندىكى يەرلىك مىللەتنى ئىشغالىيەتچى مىللەتنىڭ تۇپى ئارىسىغا سىڭدۈرۈشنى مەقسەت قىلغان ئەكسىيەتچى كوممۇنىستلارغا ۋە قانۇنسىز ئستىخبارات(جاسۇسلۇق) پائالىيەت ئۇنسۇرلىرىغا قاتتىق زەربە بىرىپ ۋەتەننىڭ ئازادلىقىنى ، قولغا كەلتۈرۈش نىشانىمىزدىن يانماسلىقىمىز ، ھەر ۋاقىت ۋەتەنگە شەرەپ كەلتۈرۈش ، ۋەتەننى گۈللەندۈرۈش ، مىللەتنى روناق تاپقۇزۇش ، خەلق تۇرمۇشىنى ياخشىلاش يولىدا بىر ئۆمۈر كۈرەش قىلىدىغان ، ئىزدىنىدىغان خالىس تۆھپە قۇشۇش روھىغا ئىگە بولىشىمىز لازىم! بايراقنى چۇقۇم تىكلەڭ” دەپ ماڭا قۇلىنى شىلتىدى. ئۈن-تىنسىز ھالەتتە  سۈكۈتتە تورۇپ ”ۋاقىت قىس تالاش تارتىش قىلىدىغانغا ۋاقىت يوق، ئۇيۇشمىنىڭ يىڭىدىن سايلانغان مەسئۇلى بايراقنى تىكلەپ قۇيۇڭ دەپ بۇيرىغان ئىكەن بۇنى چوقۇم ۋاقتىدا ئۇرۇندىشىم كېرەكقۇ” دېگەنلەرنى ئىچىمدە دېدىممەن ئالدى ئارقامغا قارىماي،مەسئۇلنىڭ بۇيرۇقىنى بەجا كەلتۈرۈش ئۈچۈن،بايراقنى كۈتەگەن پېتىم چىملىققا قاراپ مېڭىپ بېرىپ بەلگىلەنگەن ئورۇنغا بايراقنى تىكلىدىم. ”ئۇھ” دەپ قولۇمنى بۇشىتىشىمغىلا نەدىندۇر غىر-غىر شاماللار پەيدا بۇلۇپ كېلىپ بايراقنى لەپىلدەتكىلى باشلىدى.
-پاھ! نېمىدېگەن لەرزان شامال بۇ!
-نېمىدېگەن گۈزەل لەپىلدىگەن بايراق بۇ!
بۇ ،شامال ماڭا ۋەتەندىكى ئاتا ئانام نەپەس ئالغان ھاۋانىڭ مەلۇم بىر قىسمىنى ھەيدەپ ئېلىپ كىلىۋاتقاندەكلا بەك ئىللىق،بەك يېقىملىق تۇيۇلغىلى باشلىدى- بايراقنى ئۇياق بۇياققا لەپىلدەتكەندىن سىرت ئەتىگەندىن بىرى كاۋاپ تەييارلىقى قىلىمەن دەپ تارىغىلى چۇلام تەگمىگەن شالاڭ چاچلىرىمنى كۆيۈمچان ئانامدەك سىلاپ تېخىمۇ رەتسىز قىلىۋەتتىيۇ ئەمما بۇنداق بىر ھۇزۇر ئىلكىدە ياشاپ تۇرىۋاتقان ئۇ مىنۇتلاردا تېرىكىش ئەسلا خىيالىمغا كەلمىدى. شۇنداق ياش ۋاقىتلىرىمىزدا تارىنىپ-ياسىنىپ تالا تۈزگەماڭغىنىمىزدىن -يىگىتكە ئايلىنىپ چوڭ بولغىنىمىزدىن پەخىرلەنگەن ۋە سۈيۈنگەن ئانىمىز بىزنى ئەكىلىتىش يۈزىسىدىن چاچلىرىمىزنى ئىشچان يىرىگ قوللىرى بىلەن شۇنداق سىلاپ قويسا تىرىكىپ”ئاپا!!!! چېچىمنى بۇزمىغىنە! مەن يا كىچىك بالا بولمىسام” دەپ ئۇلارغا قايتۇرغان سۇغۇق مۇئامىلەلىرىمىزمۇ خىيال ئېكرانىمغا ناھايىتى تىز يىتىپ كەلدى. شۇ، چاغلاردا،  گەرچە بىزيىگىت بولغان بولساقمۇ يەنىلا كىچىك ئكەنمىز. ئەپسۇس…. ئانىلىرىمىزنىڭ ھېس تۇيغۇلىرىنى چۈشۈنۈپ، مېھرى شەپقىتىنىڭ قەدرىگە يەتكۈدەك بولغىنىمىزدا ئۇلار ئارىمىزدا يوق. ئادەم دىگەن ئاجايىپ قىززىق بۇلىدىكەن، پەيغەمبىرىمىز ”جەننەت ئانىلارنىڭ قەدىمى ئاستىدا” دەپ ئانىلىرىمىزنىڭ كۆڭلىنى چەگمەسلىك ھەققىدە نەچچە رەت تەلىم تەربىيە بەرگەن بولسىمۇ تەربىيەنىڭ روھىنى كىچىكىمىزدىن باشلاپلا يۈرۈش تۇرۇش ۋە ئەخلاقىمىزغا تولۇق ئەمىلىلەشتۇرۈشكە سەل قاراپ،ئەمدى يېشىمىز قىرىققا قاراپ كىتىۋاتقاندا ،نادامەت چەككىنىمىزنىڭ نىمە پايدىسى؟
يۇقىرىقىدەك تاتلىق بىر خىياللارنى سۈرۈپ ئۆز-ئۈزۈمنى سوراق قىلىۋاتقىنىمدا يېنىمغا كۆز ئەينەك تاقىۋالغان بىر ئىنىمىز ئاسماندىن چۈشكەندەك پەيدا بۇلۇپ كىلىپ ”ئاكا بايراقنى سەل بۇرۇن چىقىرىپ قۇيۇپسىز، بەزىلەر بايراقنى كۆرسە بۇ، يەرگە كەلمەسمىكىن، سەل ئالدىرىماي ئادەملەرنىڭ ئالدى كەينى كېلىپ بولغاندا ئاندىن بايراقنى تىكلىگەن بولساق كېلىپ بولغانلار قېچىپ كېتەلمەيتتى” دەپ قۇلىقىمغا پىچىرلىدى.گەرچە بۇ، ياخشى نىيەتتە سەمىمى بىرىلگەن پىكىر بولسىمۇ كەيپىياتىمنى قاچۇرۇپ ئاي يۇلتۇزلۇق كۆك بايراقنىڭ ئاستىدا سۈرۈۋاتقان شۇ، شىرىن خىياللىرىمنى تورمۇزلاپ توختىتىپ قويدى.
تىنىم غۇژژىدەك بولۇپ،“ئادەتتە ۋەتەنگە بېرىپ كېلىدىغانلار ۋەتەندىن رىشتىنى ئۈزىۋەتمەسلىك ئۈچۈن بېرىپ كىلىدىغان تۇرسا،مۇنداقچە ئېيتقاندا ئۇلار ۋەتەنگە ئامراق بولغانلىقى ئۈچۈن ۋەتەنگە پات-پات بېرىپ كېلىشىدىغان تۇرسا نېمە ئۈچۈن ئۇلار ۋەتەننىڭ مۇقەددەس بايرىقى تىكلەنگەن ئورۇنلاردىن قاچقۇدەك؟ياكى ئۇلار «سەزگۈرلىكى ئېشىپ كىتىش روھى كىسەللىكى»گە گىرىپتار بولۇپ قالغانمۇ؟نىمە ئۈچۈن ئۇلار ئۆزىنىڭ بايرىقىدىن ئۈركىشىدۇ؟ بۇ يەردە چوقۇم بىر ئۇقۇشماسلىق بار ”دىگەندەك باشقا بىر ئويلارنىڭ ئىچىگە يەنە كىرىپ كېتىپ،xx ئۆتكۈر خانىم نىڭ «ئۇيغۇرلاردىكى ستوكھولىم ئۇنۋىرسال كىسەللىكلىرى»ناملىق مۇلاھىزە ماقالىسىدا ئىلگىر سۈرۈلگەن قاراشلار نى خىيال ئىكرانىمغا چىقىرىپ ئۇقىۋېتىپتىمەن.

ئېنىقلىما: ستوكھولىم ئۇنۋىرسال كىسەللىكىرى (س ۇ ك) بولسا بىر خىل روھى ھادىسە بۇلۇپ، ئۇ بەزى ۋاقىتلاردا تۇتقۇن قىلىنغانلار ياكى گۆرەگە ئېلىنغانلاردا كۈرۈلدىغان، ئۆزلىرىنىڭ ھاياتىنىڭ تۇتقۇن قىلغۇچى ياكى گۆرەگە ئالغۇچى تەرىپىدىن ھاياتى تەھدىد ئىلىپ كىلىشىگە قارىماستىن، تۇتقۇن قىلغۇچىغا ياكى گۆرەگە ئالغۇچىغا نىسبەتەن سادىقلىقنى ئىپادىلەيدىغان بىر خىل روھى ئىنكاستۇر. بۇ ئۇنۋىرسال كىسەللىك ستوكھولىم شەھىرىنىڭ نورمالمستورگ ئىناۋەت بانكىسىدا بۇلاڭچىلىق ئەنزىسى سادىر بولغاندىن كىيىن س ۇ ك دىگەن نام بىلەن شۇنداق ئاتلالغان. بۇلاڭچىلىق سادىر قىلغان بۇلاڭچىلار بانكا خادىملىرىنى1972 -يىلى 8-ئاينىڭ 23-كۇندىن 28-كۈنگىچە گۆرەگە ئىلىۋالىدۇ. بۇ ئەنزىدە، زىيانكەشلىككە ئۇچىرغۇچى بانكا خادىملىرى زىيانكەشلىك قىلغۇچلارغا روھى جەھەتتىن ناھايتى كۈچۈك باغلىنىپ قالىدۇ، ھەتتا 6 كۈندىن كىيىن ئەركىنلىككە چىققاندىن كىيىنمۇ زىيانكەشلىك قىلغۇچلارنى ئاقلايدۇ. س ۇ ك دىگەن ئاتالغۇنى تۇنجى بۇلۇپ جىنايەتشۇناس ۋە روھى كىسەللىك مۇتەخخەسىسى نىلىس بېجېروت ئەپەندى قۇراشتۇرۇپ ئاتاپ چىققان بۇلۇپ، نىلىس بېجېروت ئەپەندى بولسا ئەينى ۋاقىتتا ساقچىلارغا ماسلىشىپ گۆرەگە ئىلىنغۇچلارنى قۇتقۇزۇشقا قاتناشقان، ھەم تەشۋىقات ۋاستىلىردە ئۇنۋىرسال كىسەللىك توغرىسىدا چۈشەندۈرۈش ئىلىپ بارغان. 2007-يىلى بىر گۇرپپپا تەتقىقاتچىلار س ۇ ك گە دائېر ناھايتى كەڭرى غۇلغۇلا قوزغىغان 12 ئەنزىنى ئانالىز قىلىپ ئۆزلىرىنىڭ بايقىشىنى سىكاندىناۋىيە روھى كىسەللىك ئېلىمى (ئاكتا پسيچىئاترىكا سكاندىناۋىئا) دىگەن ژورنالدا ئىلان قىلىپ چىقىدۇ. ماقەلىدە ئۇلار تەشۋىقات ۋاستىلىرىنىڭ بىرىنچى قول ئۇچۇرغا ئىرىشەلمىگەن ئاساستا ياكى سۇكنىڭ خاراكتىر ئالاھىدىلىكى ئالامەتلىرىنى بايقىماي تۇرۇپ بۇ تۈردىكى كىسەللىكلەرگە سۇك دەپ ھۆكۈم قىلىش بىر تەرەپلىمىلىكنى ياكى ئىغىشىشنى كەلتۈرۈپ چىقىردۇ دەپ مۇلاھىزە يۈرگۈزىدۇ. پىسخولوگىيىلىك چۈشەندۈرۈش: س ۇ ك بولسا تۇتقۇن قىلىنغانلار ھاياتى ھايات-ماماتلىق تەھدىتكە ئۇچۇرغان ۋاقىتتا يۈز بىردىغان ئىنسانلار روھىيەت دۇنياسىدىكى بىر خىل كۈچۈش ھادىسسىدۇر. ئۇلار يەنى تۇتقۇن قىلىنغۇچىلار تۇتقۇن قىلغۇچلارنى تۇغما بولغان مىھرى-شەپقەت خاراكتىرى تۈپەيلى ئۆزلىرىگە يىقىنچىلىق ئىپادىلەۋاتىدۇ دەپ قارىغانلىغى ئۈچۈن، تۇتقۇن قىلغۇچلارغا قارىتا ئۇلارنى قوللاشقا، ھىسداشلىق قىلىشقا باشلايدۇ، ھەم ئۇلارنى يۇقىرى كۆرۈشكە باشلايدۇ. ھەممىدىن نەسباسقانلىق شۇ يەردىكى، ئۇلار تۇتقۇن قىلغۇچلارنىڭ ئۆزلىرى توغرىسىدا خالىغانچە قارار چىقىردىغانلىغىنى پەرق ئىتەلمەسلىكىدۇر. بۇ خىل ھالەت بىر مەزگىل داۋاملاشقاندىن كىيىن، تۇتقۇن قىلىنغۇچىلار تۇتقۇن قىلغۇچىغا ناھايتى كۈچلۈك باغلىنىشنى ئىپادىلەپ چىقىدۇ. ھەتتە بەزى ئەھۋاللاردا (بۇلۇپمۇ تۇتقۇن قىلغۇچىلار يات جىنىس بولغان ئاھۋاللاردا)، تۇتقۇن قىلىنغۇچىلاردا تۇتقۇن قىلغۇچىلارغا نىسبەتەن جىنسى ھەۋەسمۇ پەيدا بۇلىدۇ. پىسخولوگىيىلىك كۆز قارىشىغا ئاساسلانغاندا، بۇ خىل ئۇنۋىرسال كىسەللىك، بۇ خىل يۈزلىنىش ياكى روھى كۈچۈش بولسا بەلكىم تۇغما ھەم ھىسسى بولغان < ئىنسانلاردىكى تۇغۇلغاندىن باشلاپ تەرەققى قىلدۇرۇلغان سىتىراتىگىيە، يەنى يىڭى تۇغۇلغان بۇۋاقلارنىڭ چوڭلارنىڭ ئۆزلىرىنى قوغداپ قىلىش ئىھتىماللىغىنى چوڭايتىش ئۈچۈن، ئۆزلىرىگە ئەڭ يىقىن بولغان ۋە كۈچلۈكرەك بولغان چوڭلارغا نىسبەتەن روھى باغلىنىشنى تەبى ھالدا تەرققى قىلدۇردۇ. ئۇنداق بولمىغاندىمۇ ياخشى بولغان ئاتا-ئانىلىق ئوبرازنى كۆرسۈتۈپ بىرەلەيدۇ. > سېتىراتىگىيەنى قوللانغانلىقنىڭ نەتىجىسى بۇلۇشى مۇمكىن. بۇ خىل ئۇنۋىرسال ئالامەت بولسا پەرق ئىتىشچانلىقنىڭ قوغدىنىش مىخانىزىمىنىڭ ئەڭ نېگىزلىك مىسالى بۇلالايدۇ.
يىراقتىن يېنىغا ئۈچ نەپەر بالا ئەگەشتۈرۈۋالغان بىر ئۇيغۇر ئايالنىڭ بايراق تەرەپكە قاراپ كېلىۋاتقانلىقى دىققىتىمنى تارتتىدە بۇ،ئويلىرىمنىمۇ شۇ يەردە توختىتىشقا،توغرا كەلدى. مەن ئۇلارنى كۆزەتتىم ئۇلارمۇ مىنى كۆزەتتى .ئاخىرى ئۇلارئاستا-ئاستا يېقىنلاپ كېلىپ سالام بەرگەندىن كىيىن ”ۋاي ماۋۇ بايراقنى تىكلەپ قۇيۇپ بەك ياخشى قىلىپسىلەر ،يولدا كېلىۋېتىپ بۇ،چەكسىز كەتكەن چىملىقتىن كاۋاپ قىلىدىغان ئورۇننى قانداقمۇ تېپىپ بارارمىز دەپ ئەندىشە قىلغانتىم، ئۇزاقتىن بايراقنى كۆرۈپلا ئۇدۇل تېپىپ كەلدۇق” دەپ بىر چەتكە بېرىپ ئولتۇردى.
نەتىجىدە ئاي يۇلتۇزلۇق كۆك بايراقنىڭ يول تاپالمىغاندا بىزگە يول باشلايدىغانلىقىنى ۋە ھەممەيلەننى بىر يەرگە جەم قىلالايدىغانلىقىدەك زور كۈچىنى،شۇنداقلا  ئەل جامائەتنىڭ تۈركىستانچە ۋەتەنپەرۋەرلىك ھېسسىياتىنى ئۇرغۇتۇپ،ئۇلارنى تەشكىلاتلارغا ئەگىشىپ،شەرقى تۈركىستان مۇستەقىللىق ئارزۇسىنى روياپقا چىقىرىش ئۈچۈن تېرىشىپ كۈرەش قىلىشقا سەپەرۋەر قىلىش خىزمىتىدىكى مۇھىم رولىنى يەنە بىر قېتىم ھېس قىلدىم.
ئابدۇللا كۆكيار
2012-يىلى 28-ماي ستوكھولم

Share Button

جاۋاپ يېزىڭ

ئېلخەت ئارېسىڭىز ئاشكارىلانمايدۇ. بەلگە قويۇلغانلارنى تولدۇرۇشىڭىز كېرەك *

*

تۆۋەندىكى HTML تەگلىرى ۋە خاسلىقلىرىنى ئىشلىتەلەيسىز: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>