باش بەتكە قايتىڭ » مەشھۇرلىرىمىز » مۇھەممەتتوختى دېلوسى ۋە پاكىستاندىكى ئۇيغۇر مۇھاجىرلىرىنىڭ پاجىئەلىك قىسمەتلىرى (2)
مۇھەممەتتوختى دېلوسى ۋە پاكىستاندىكى ئۇيغۇر مۇھاجىرلىرىنىڭ پاجىئەلىك قىسمەتلىرى (2)

مۇھەممەتتوختى دېلوسى ۋە پاكىستاندىكى ئۇيغۇر مۇھاجىرلىرىنىڭ پاجىئەلىك قىسمەتلىرى (2)

مۇھەممەتتوختى دېلوسى ۋە پاكىستاندىكى ئۇيغۇر مۇھاجىرلىرىنىڭ پاجىئەلىك قىسمەتلىرى (2)

manمەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا رادىئوسى

ئىگىلىشىمىزچە، مۇھەممەتتوختى دېلوسى «11 – سېنتەبىر ۋەقەسى» دىن كېيىن خىتاي بىلەن پاكىستان ئوتتۇرىسىدا ئېلىپ بېرىلغان يوشۇرۇن «سىياسىي سودا» نىڭ جامائەتچىلىككە ئاشكارا بولغان بىر مىسالى ئىكەن.

ئەھۋالدىن خەۋەردار شاھىتلارنىڭ بايانلىرىغا قارىغاندا، شۇ يىللاردا پاكىستاندىكى كۆپلىگەن ئۇيغۇر مۇھاجىرلار بۇ رەزىل «سىياسىي سودا» نىڭ قۇربانىغا ئايلانغان.

ئىسلامابادتىكى خەلقئارا ئىسلام ئۇنىۋېرسىتېتى چەتئەللىك ئوقۇغۇچىلار بىرلەشمىسىنىڭ رەئىسلىك ۋەزىپىسىنى ئۆتەۋاتقان، جاپالىق ئوقۇش ئارقىلىق خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر ئىلمىي بويىچە ماگېستېرلىق ئوقۇشىنى تاماملىغان مۇھەممەتتوختى 2003 – يىلى 7 – ئاينىڭ 16 – كۈنى ئىسلامابادتا تۇيۇقسىز غايىپ بولغان.

ئۇنىڭ ئەينى ۋاقىتتىكى يېقىن دوستى ئابدۇللا كۆكيارنىڭ ئەسلىشىگە قارىغاندا، مۇھەممەتتوختى شۇ كۈنى يېڭىلا قولىغا ئالغان ماگېستېرلىق دىپلومىنى ھۆكۈمەت گۇۋاھلىقىدىن ئۆتكۈزۈش ئۈچۈن پاكىستان تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقىغا ئېلىپ بارغان.

شۇ كۈنى كەچقۇرۇن ئۇ پاكىستان ئىستىغبارات خادىملىرى تەرىپىدىن چاقىرىتىپ كېتىلگەن. شۇنىڭدىن باشلاپ ئۇنىڭ ھېچقانداق ئىز – دېرىكى بولمىغان. ئۇنىڭ ئايالى ئەمدىلا 7 ئايلىق بولغان ئوغلىنى كۆتۈرۈپ مۇھەممەتتوختىنىڭ دوستلىرىنىڭ ياردىمىدە تەرەپ – تەرەپتىن ئۇنى سۈرۈشتە قىلغان. ھالبۇكى، مۇھەممەتتوختىنىڭ ھېچقانداق ئۇچۇرى بولمىغان.

ئابدۇللا ئەپەندىنىڭ بىلدۈرۈشىچە، شۇ مەزگىللەردە پاكىستاننىڭ سىياسىي ۋەزىيىتى ۋە ئۇلارنىڭ ئۇيغۇر مۇھاجىرلىرىغا تۇتقان پوزىتسىيەسىدىكى جىددىي ئۆزگىرىشلەر تۈپەيلى كۆپلىگەن ئۇيغۇرلار باشقا دۆلەتلەرگە كېتىشكە مەجبۇر بولغان. 

مۇھەممەتتوختىمۇ ئۆزىگە كېلىۋاتقان خەۋپنى ھېس قىلىپ، ب د ت مۇساپىرلار مەھكىمىسىنىڭ پاكىستاندىكى ئىشخانىسىدىن سىياسىي پاناھلىق تىلىگەن. ئۇزۇن ئۆتمەيلا ئۇنىڭ پاناھلىق ئىلتىماسى شىۋېتسىيە تەرىپىدىن قوبۇل قىلىنىپ، ئائىلە بويىچە قولىغا سەپەر پاسپورتى بېرىلگەن.

مۇھەممەتتوختى 2003 – يىلى 7 – ئاينىڭ 23 – كۈنى شىۋېتسىيەگە يولغا چىقىشقا تەييارلانغان. ھالبۇكى، شۇنىڭدىن 7 كۈن بۇرۇن تۇيۇقسىزلا پاكىستان ئىستىغابارات خادىملىرى ئۇنى تۇتقۇن قىلغان.

ئابدۇللا كۆكنۇر ئەپەندى ئەينى ۋاقىتتا ئۆزىنىڭ مۇھەممەتتوختىنىڭ خوتۇن، بالىسىنى ئېلىپ ب د ت ئىشخانىسىغا ۋە پاكىستاننىڭ مۇناسىۋەتلىك ھۆكۈمەت ئورۇنلىرىغا بارغانلىقىنى، كۆپ قېتىم سۈرۈشتۈرگەن بولسىمۇ، لېكىن ھېچقانداق نەتىجىگە ئېرىشەلمىگەنلىكىنى بايان قىلدى.

مۇھەممەتتوختىنىڭ ئايالى بۇ قىيىن كۈنلەردە شىۋېتسىيەگە كېتىشتىن ۋاز كەچكەن. ئۇ ئېرىنىڭ خەۋىرىنى ئالمىغىچە ھېچ يەرگە بارمايدىغانلىقىنى، بۇنىڭ ئۈچۈن ھەرقانداق جاپا – مۇشەققەتنى تارتىشقا تەييار ئىكەنلىكىنى بىلدۈرگەن.

تەپسىلاتىنى ئاۋاز ئۇلىنىشتىن ئاڭلىغايسىز. 

Share Button

جاۋاپ يېزىڭ

ئېلخەت ئارېسىڭىز ئاشكارىلانمايدۇ. بەلگە قويۇلغانلارنى تولدۇرۇشىڭىز كېرەك *

*

تۆۋەندىكى HTML تەگلىرى ۋە خاسلىقلىرىنى ئىشلىتەلەيسىز: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>